Ahurea Maamaa Rangahau Mātauranga - Haumaru, Kaupapa Aronga me ngā Rongoā Pakari

Ko ngā taputapu kura kōhanga rākau e whai whakaaro ana ki te haumātaotao o te tamaiti mā te hoahoa me te hanganga i āhuatia ai mā ngā akonga iti. Ko te pūmahara o te hanga rākau e aki ai i ngā hinga kino e mātau ana mā ngā matēriera māmā, ka tukuna ai te ngākau māmā mō ngā kaiako me ngā mātua e mataara ana i ngā tamariki maroke. Kua tino whakamahia te pito katoa ki te porotiti me te whakamaurutanga i ngā taha kia kore ai ngā kokonga makere, engari kia mau tonu te pūmanawa me te āhua ātaahua. Ko te wehenga pāpaku tūmatanui o ngā taputapu kura kōhanga rākau e waiho ana i ngā takotoranga tūmau e mau ai i te nuinga o te wā i te pikinga, te tāwhai, me ngā takaro maroke e noho ana i ngā taiao mātai ako. Ko ngā tikanga whakaputa matatau e whakamahi ana i ngā huaki haumātaotao, kāore i te raru, e tutuki ana i ngā paerewa haumātaotao ā-ao mō ngā taputapu ako, kia kaua ngā kimikime raru e pā atu ki ngā tamariki e tipu ana i te whakamahinga tūmatanui. Ko te tikanga hanga e whakauru ana i ngā tikanga hononga motuhake kia kore ai ngā taputapu e kitea ana, ngā totohu piko, i ngā wae ranei metara makere e āhua raru ai i te takaro maroke. Ko ngā mata rākau e tuku ana i te pātai tino pai ake i ngā kōrero rerehua pīroto, kia iti ake ngā hinga urutomo-takotoro i te wā e neke haere ana ngā tamariki i waenganui i ngā mahi. Ko ngā pūkenga ārai hinga tūturu o te rākau e awhina ana i te pānga iti ake, e tuku ana i ngā mata e pā ana i te pono ake i ngā matēriera kākā. Ko ngā taputapu kura kōhanga rākau kounga e whai whakaaro ana i ngā whakamātau poto mō te tūpono, te roa ora, me te aronga ki te haumātaotao, e tutuki ana i ngā here tino uaua mō ngā whare ako me ngā paerewa inihati. Ko te anuanu o te rākau e aki ai i te hanga o te hiko tūturu e āhua āhua ai, e āhua āhua ai i ngā matēriera hangarau. Ka mau tonu te wāhi o te rākau, kāore i te wera rawa i te rā, kāore hoki i te makariri i ngā taiao makariri, ka tuku ai i te pātai māmā i te tini o ngā rā. Ko ngā pūkenga ārai pātu o te rākau i te tika e aki ana i te horapa o ngā pātu i waenganui i ngā wā kati, e aki ana i te taiao horoi. Ko te rahi e tika ana mō te tamaiti e āki ana i te tika o te tu, e āwhina ana i ngā tau e tipu ana o ngā tamariki kura kōhanga, e tautoko ana i te tipunga tinana hauora i ngā tau takotoranga.

Ko ngā taputapu kura kōhanga rākau he waka pai mō te whakawhitinga akoranga mō te mātauranga taiao, i te whai wāhi atu ki ngā taiao ako kua hangaia mō ngā whakatipuranga e tū ake nei. Ko te whakamahi i ngā rākau kua tīmataia mā te ara pono he tohu aronga ki te tiaki ngahere me te whakahaere rawa hoki, ā, waihangatia ana ēnei tauira e mārama ai ngā tamariki, e whakamihi ai hoki. E whai wāhi ana te nuinga o ngā kaihanga taputapu kura kōhanga rākau ki ngā kaupapa tiaki ngahere kua whakaaetia, kia āki ai ō rātou hua i ngā tikanga whakahaere whenua e tiaki ana i ngā nohonga taketake i te whai wāhi atu ki te rapu whakangāhau mō te ako. Ko te roa o te ao o ngā taputapu rākau e iti ana i te pouri i te ingoa o ngā taputapu kore-kaipāmu, ā, ka ako ngā tamariki mō te roa o te ao me te tiaki mā te whakawhitinga ia rā ki ngā matēria kounga. Ko ngā pūmanawa herehere karbona o te rākau he mea nui, arā, ko ngā taputapu kura kōhanga rākau e pupuri tonu ana i te karbona o te rangi i te roanga o tōna ora, ā, ka āwhina i ngā mahi whakarereke haumaru. Ka whanake ake te hononga o ngā tamariki ki ngā matēria taketake mā te whakawhitinga marino ki ngā tauira paraihe, ngā āhuatanga, me ngā tae rākau, ā, ka whakapakari i te mihi mō te ataahua taketake, mō ngā ahunga taketake hoki e āwhina ana i te mātauranga taiao. Ko te āhua o te whakahoutia, te whakatikatika, me te whakamahinga anō i ngā taputapu rākau he tauira mō te whakamahi anō me te rīhariha, ā, ka tuku kaiako mātātoko mō te iti i te pouri me te tiaki rawa. Ko ngā wāhi e hua ana i ngā taputapu kura kōhanga rākau i te rohe e āwhina ana i ngā haumi ekonomiki rohe, ā, e iti ake ana i ngā pāga o te taiao e hua mai ana i te nekeneke, ā, ka ako ngā tamariki mō ngā hononga hapori me te haumaru rohe. Ko te āhua e purea ana o te rākau ka iti noa te pā ki te taiao i te mutunga o tōna oranga, i te wehenga mai i ngā matēria hangarau e mau ana ki ngā pukepuke pouri mō ngā tau maha. Ka puta ngā wāhi ako mā te mataara i ngā āhuatanga taketake o te rākau, pērā i ngā tauira paraihe, ngā rerekētanga o ngā tae, me ngā rerekētanga o ngā āhuatanga e āwhina ana i ngā kaupapa ako mō ngā matēria taketake, mō ngā pūnaha mātai koiora hoki. Ko te hononga i waenganui i ngā rakau me ngā hua rākau e tuku mai ana i ngā tauira mātātoko mō te ako mō ngā mātai rawa taketake, mō te mātai rakau, mō ngā hononga pūnaha taiao hoki. Ko ngā taputapu kura kōhanga rākau e whai mātai rākau maha ana, ā, e waihangatia ana ngā wāhi kōrero mō te rerekētanga o ngā ngahere, mō ngā rerekētanga o te wāhi, mō ngā whakamahi ahurea i ngā momo rakau rerekē hoki. Ko te tiaki, ko te whakahaere e hiahiatia ana mō ngā taputapu rākau e ako ana i te herenga, i te tiaki, i te whakawhitinga hoki i ngā pūkenga oranga e torotoro ake ana i te akomanga.

Ko ngā taputapu kura kaupeka rākau he whai whakaaro ake matua pai e tuku ana i te uara tino pai mā te manawaroa pai ake me te ora roa ake i ngā matāwai kē atu. Ko te kaha ake o ngā rākau kākāriki kua whiriwhiri tika e tuku ana i te pūmanawa e taea ai te whakamahinga kaha mō ngā tau maha e kore ai e kino i te haumāta, i te whai wāhi rānei. Ko ngā tikanga hangarau e whakamahi ana i ngā tikanga tuku iho e hāpai ai i ngā hononga kia kaha ake i te rākau e āta whai nei, e tiaki ana i te pūmanawa o ngā taputapu i te wā o te whakamahinga kaha i ngā rūma akoranga. Ko te taea ai te whakapai i ngā rākau e mōhiotia ai te taea ai te whakahōhonui i te uara o te whai whakaaro tuatahi, i te wā e tiaki ana i te āhua matua. Ko te hanga kounga o ngā taputapu rākau e āta herekore ana i ngā āhua wear e tīmata ana te whakakoraha i ngā kōpae, kōparapara rānei, e tiaki ana i te pūmanawa ahakoa te whakamahinga kaha, te tōkina, me te whakahaerenga a ngā tamariki mātātoko. Ko te kaha o ngā mātā o te rākau e āta whakamātai ana i ngā takirua me ngā kaha e kino ai, e pakaru rānei i ngā matāwai pīrori, e tiaki ai i te haumāta me te whai wāhi i te wā roa. Ko ngā huringa mātā o te tau e kino ai pea i ēētahi atu matāwai e āta whakaaetia ana e ngā āhuatanga o te rākau e whakarere ana i ngā takotoranga hononga me ngā whakakāhukitanga pūmanawa i te wā. Ko te āhua mōhiotia o ngā taputapu kura kaupeka rākau e āwhina ai i te whakakapi, whakapai rānei i ngā wāhanga kaua ko te taputapu katoa, e whakapaua ai te whai whakaaro i te wā e āwhina ana i ngā huringa i ngā hiahia ako. E tiaki ana te hanga rākau kounga i ana āhuatanga pūmanawa i te roa o ngā wāhi wātea, e mahi tika ana i ngā huringa āhuarangi katoa kāore ai e pāwaru, pūkaha rānei i ngā matāwai pīrori i raro i ngā huringa taiao. Ko te āhua tawhito o ngā taputapu kura kaupeka rākau e kore ai e mōhiotia, e tiaki ana i ngā paerewa āhuatanga matua e āwhina ai i te ahua o te whare wānanga me te whakapono o te hapori i te wā roa. Ko ngā kaha whakahou e āhua motuhake ki te hanga rākau e āwhina ai i te whakatika i ngā raru iti mā ngā tikanga whakahōhonui, e āta whakarere ana i te utu nui, i te wā e ako ana ngā tamariki mō ngā herenga whakahaere me ngā herenga tiaki. Ko te uara hokohoko o ngā taputapu kura kaupeka rākau kounga e tu ana teitei mā te manawaroa me te āhua korepōturi, e tuku ana i ngā huarahi whaiaroa ina huri ana ngā hiahia ako, ina hōhonu ana ngā whare wānanga i ō rātou taputapu.